De belangrijkste aspecten van het keuringsproces volgens NEN 60204
Veiligheid staat voorop bij het werken met machines. De NEN 60204-norm, ook bekend als de “Veiligheid van machines – Elektrische uitrusting van machines”, vormt de basis voor het veilig ontwerpen, installeren en keuren van de elektrische componenten van machines. Maar wat houdt deze keuring nu precies in?
Bij een NEN 60204-keuring wordt de elektrische veiligheid van machines grondig onderzocht. Het startpunt is altijd een visuele inspectie waarbij we controleren of alle elektrische onderdelen correct zijn geïnstalleerd en of er zichtbare beschadigingen zijn. Denk hierbij aan beschadigde kabels, losse verbindingen of ontbrekende aardingen – allemaal potentiële risicofactoren.
Naast deze visuele controle voeren we diverse metingen uit. De continuïteit van de aardverbinding is essentieel om te waarborgen dat bij een storing de elektriciteit veilig wordt afgevoerd. Ook meten we de isolatieweerstand om te controleren of de stroomvoerende delen voldoende geïsoleerd zijn van de toegankelijke geleidende delen. Voor machines met een hogere spanning zijn aanvullende diëlektrische tests noodzakelijk.
De beschermingsmaatregelen tegen elektrische schokken worden uitvoerig gecontroleerd. Dit betreft onder andere de aanwezigheid en werking van beschermende afschermingen, noodstopvoorzieningen en beveiligingen tegen onbedoeld starten. Ook de functionele veiligheid van het besturingssysteem maakt deel uit van de keuring – werken alle veiligheidscircuits zoals bedoeld?
Bij elke keuring is documentatie over elektrische veiligheidsnormen essentieel. Dit omvat schema’s, gebruiksaanwijzingen en onderhoudsvoorschriften. We controleren of deze documenten actueel, volledig en beschikbaar zijn. Na afloop van de keuring wordt een keuringsrapport opgesteld dat de bevindingen, meetresultaten en eventuele aanbevelingen bevat.
Hoe vaak moet u uw machines laten keuren?
Een vraag die we regelmatig krijgen: hoe vaak moet een machine volgens de NEN 60204 worden gekeurd? De wetgeving is hierin niet altijd even duidelijk, maar de Arbowet stelt dat werkgevers verplicht zijn om een veilige werkomgeving te bieden. Dit betekent dat alle arbeidsmiddelen, waaronder machines, in goede staat moeten verkeren.
De standaard aanbeveling is om machines jaarlijks te laten keuren. Echter, diverse factoren kunnen deze frequentie beïnvloeden. Bij intensief gebruik, zoals bij machines die continu draaien in een productieomgeving, kan een hogere keuringsfrequentie noodzakelijk zijn. Ook de werkomgeving speelt een rol – machines in vochtige, stoffige of corrosieve omgevingen vragen om frequentere controles.
Bij het opstellen van een keuringsschema is het verstandig om rekening te houden met de aanbevelingen van de fabrikant. Deze zijn vaak gebaseerd op technische inzichten over de levensduur van componenten. Daarnaast kan een risico-inventarisatie helpen bij het bepalen van de juiste keuringsinterval. Machines met een hoger risicoprofiel verdienen extra aandacht.
Een praktische benadering is het bijhouden van een logboek waarin storingen, reparaties en onderhoud worden geregistreerd. Deze gegevens kunnen inzicht bieden in de betrouwbaarheid van de machine en daarmee de noodzakelijke keuringsfrequentie. Zo ontwikkel je een keuringsschema op maat dat voldoet aan de machinerichtlijn en tegelijkertijd praktisch uitvoerbaar is.
Veelvoorkomende tekortkomingen bij NEN 60204-keuringen
In onze jarenlange ervaring met het uitvoeren van veiligheidsinspecties zien we bepaalde tekortkomingen regelmatig terugkomen. Door deze te herkennen, kun je proactief handelen en problemen voorkomen voordat ze leiden tot onveilige situaties of afgekeurde machines.
Een van de meest voorkomende problemen betreft de aarding. Losse of corrosieve aardverbindingen vormen een direct veiligheidsrisico. Bij een storing kan de elektriciteit niet veilig worden afgevoerd, wat kan leiden tot elektrische schokken. Controleer daarom regelmatig de conditie van aardverbindingen en zorg voor tijdig onderhoud.
Ook beschadigde bekabeling zien we vaak tijdens keuringen. Kabels die blootgesteld zijn aan bewegende delen, hitte of chemicaliën kunnen snel beschadigen. Dit kan leiden tot kortsluiting, brand of elektrische schokken. Regelmatige visuele inspecties kunnen deze risico’s aanzienlijk verminderen.
Een derde veelvoorkomende tekortkoming betreft de veiligheidsvoorzieningen. Noodstopvoorzieningen die niet correct werken, gemanipuleerde beveiligingen of ontbrekende afschermingen vormen directe risico’s. Soms worden veiligheidsvoorzieningen doelbewust uitgeschakeld om de productiviteit te verhogen, maar dit is niet alleen illegaal maar ook levensgevaarlijk.
Wat ook vaak misgaat is onvoldoende documentatie. Voor een correcte keuring volgens de keuringsvoorschriften zijn actuele schema’s en handleidingen essentieel. Zonder deze documenten is het voor een keurmeester moeilijk om de veiligheid volledig te beoordelen. Zorg daarom dat alle documentatie up-to-date en beschikbaar is, inclusief eventuele wijzigingen die aan de machine zijn aangebracht.
Wie mag machines keuren volgens NEN 60204?
Het keuren van machines volgens NEN 60204 is geen taak die door iedereen uitgevoerd kan worden. Er zijn specifieke kwalificaties en kennis vereist om deze verantwoordelijke taak uit te voeren. Maar wie mag nu precies deze keuringen uitvoeren?
In de eerste plaats moet een keurmeester voldoende kennis hebben van de NEN 60204-norm en begrijpen hoe deze toegepast moet worden. Dit vereist een gedegen opleiding en regelmatige bijscholing om op de hoogte te blijven van wijzigingen in de norm. Een machine certificering of een vergelijkbare kwalificatie is daarom essentieel.
De keurmeester moet ook voldoende technische kennis hebben van elektrische installaties en machines. Dit betekent dat hij of zij in staat moet zijn om elektrische schema’s te lezen, metingen uit te voeren en de resultaten correct te interpreteren. Daarnaast is kennis van de verschillende typen machines en hun specifieke risico’s belangrijk.
Wat betreft de verantwoordelijkheden: de fabrikant is primair verantwoordelijk voor het veilig ontwerpen en bouwen van de machine, inclusief het voldoen aan de geldende normen. Na levering gaat deze verantwoordelijkheid over op de eigenaar of werkgever. Zij moeten zorgen voor regelmatige keuringen door gekwalificeerde personen.
Het is sterk aan te bevelen om keuringen te laten uitvoeren door een geaccrediteerde keuringsinstantie. Deze instanties werken volgens vastgestelde protocollen en kunnen onafhankelijk vaststellen of een machine voldoet aan de geldende normen. Bij Nieuwhuis Opleidingen leiden we professionals op die deze keuringen vakkundig kunnen uitvoeren, zodat je zeker weet dat je machines voldoen aan alle veiligheidseisen.
Wil je meer weten over hoe je zelf keurmeester kunt worden? Bekijk dan onze opleidingen voor NEN 3140 keurmeester elektrische arbeidsmiddelen, een uitstekende basis voor verdere specialisatie in machinekeuringen.
Door regelmatige en grondige keuringen volgens de NEN 60204-norm zorg je niet alleen voor veilige machines, maar voldoe je ook aan wettelijke verplichtingen. Bovendien voorkom je productieverlies door storingen en verleng je de levensduur van je machines – een investering die zichzelf dubbel en dwars terugverdient.